UIBC | Nedir, Yüksekliği, Düşüklüğü, Normal Değeri (Kan Tahlilinde)

0
28

Kan tahlilinde UIBC kısaltması aslında vücudumuzda birçok temel fonksiyonu yerine getiren demir adı verilen maddenin bağlandığı bölgelere bağlanma miktarını gösteren bir biyokimyasal parametredir. UİBC Yüksekliği veya UIBC düşüklüğü görülen durumlarda UIBC değeri ile ilgili olarak ister istemez vücutta bir takım değişiklikler meydana gelecektir. İşte bu yazımızda bu soruları cevaplayacağız. UIBC yüksekliği ne anlama gelir, kanda UIBC yüksekliği ne demek, UIBC tahlili düşüklüğü ne anlama gelir ve UIBC normal değeri nedir gibi soruların cevabı yazımızın devamında.

UIBC Nedir?

UIBC (Unsature Demir Bağlama Kapasitesi)
UIBC ya da başka bir deyişle unsatüre demir bağlama kapasitesi( Unsaturated Iron Binding Capacity), transferrin üzerinde yer alan demir bağlama bölgelerine bağlanmamış demirleri ifade eder ve demir metabolizması için önemli bir marker görevi görür. 

Hekimlerin sıkça istek yaptığı biyokimyasal parametrelerden biridir. Vücudunda demir eksikliği ya da demir seviyelerinde yükseklik olduğundan şüphelenilen hastalar için hekimleri tarafından sıkça istenir.

Kanda UIBC değeri yüksek ya da düşük çıktığı zaman altta yatan bazı patolojik durumlar var demektir. Normal sağlıklı bir insanda UIBC değerinde yükseklik ya da düşüklük gözlenmez. Bu açıdan hastalıkları veya anormallikleri bize işaret eden bir işaretçidir.

Kan tahlili yaptırdınız ve UIBC değerini gördünüz. Yüksek veya düşük çıkmış. Haliyle şaşırdınız bu değerin ne anlama geldiği hususunda. Hemen yorum bölümüne kan tahlilinizin sonuçlarını ve şikayetlerinizi yazın. Sizin için fikir verip doğru yönlendirme sağlayayım.

UIBC Yüksekliği

UIBC yüksekliği doğrudan kandaki demir seviyesi ile ilişkili olan özel bir durum olmanın yanı sıra bir takım normal olmayan durumların var olduğunu işaret eder. UIBC normal değerinin üstüne çıkmışsa bu durumun birkaç temel sebebi olabilir.

demirden zengin besinler UIBC
Demirden zengin besinler, demir eksikliği anemisinin neden olavağı UIBC değeri bozukluklarının önüne geçer.

Bunlardan ilki vücuda yeterli miktarlarda demir alınamaması durumudur. Normalde vücuda yiyecekler ve içecekler yoluyla yeterli miktarlarda demir alınmalıdır. Bu alınan demirin vücudun sorunsuz işleyişinde onlarca görevi vardır. Yeterli seviyelerde alınmazsa bu görevler yerine getirilemez. İki temel konu vardır. Bunlar:

  • Vücuda yeterli miktarlarda demir alınması
  • Alınan demirin yeterli miktarlarda kana karışması

Bu iki husus normal bir şekilde yerine getirilmezse doğrudan veya dolaylı olarak UIBC yüksekliği görülmüş olmaktadır.

IUBC Yüksekliği Yapan Durumlar
  • Demir eksikliği anemisi hastalığının var olması
  • Bazı doğum kontrol haplarının kullanılması durumu
  • Vücutta kan kayıplarının yaşanması
  • Kan üretim merkezlerinden karaciğerin hasarlanması durumunda
  • Hepatit gibi bazı karaciğer hastalıklarının varlığında
  • Hamileliğin en son periyotlarında

UIBC Düşüklüğü

Yapılan kan tahlilllerinde ortaya çıkan UIBC düşüklüğü durumunun onlarca farklı nedeni olabilir. UIBC düşüklüğü nedenlerinin tespit edilebilmesi için öncelikle hastanın detaylıca muayene edilmesi, tıbbi öyküsünün alınması ve hastalık geçmişinin sorgulanması gerekir.

Anemilerin tanı ve tedavisinde UIBC ölçümü altın değerindedir !!!

Hastanın tıbbi durumu değerlendirildikten sonra UIBC düşüklüğü yapan nedenler üzerinde durulmalıdır. Şimdi IUBC’yi düşüren hastalıkları ve patolojileri inceleyelim :

IUBC Düşüklüğü Yapan Durumlar
  • Kronik bazı hastalıkların varlığı
  • Sideroblastik anemi adı verilen kan hastalığı
  • Uygunsuz beslenme
  • Vücutta enfeksiyon olması
  • Kansızlık
  • Siroz hastalığı ve karaciğer üzerine olumsuz etkisi
  • Demirin toksik seviyelere gelmesi
  • Bazı böbrek hastalıkları
  • Akdeniz anemileri
  • Talasemiler

Peki anemilerin tanısının konması ve tedavilerinin takip edilmesinde kullanılan başka kan tahlili parametreleri yok mu? Sadece UIBC mi var? Tabi ki başka parametrelerde var.

Serum demir seviyesi, TIBC ve ferritin parametreleri yine benzer durumlarla ilgili olmakla beraber oldukça önemlidir

UIBC Normal Değeri

UIBC adı verilen parametrenin normal değeri ilgili hastadan alınan kanın çalışıldığı laboratuvara göre değişiklik göstermektedir. Yani siz herhangi bir hastanede verdiğiniz kandan çıkan sonuıçta yer alan UIBC değerinizi, internetten bir siteden bulduğunuz normal değere göre kıyaslayamazsınız. Bu doğru olmayacaktır. Çünkü her laboratuvarda farklı cihazlarla ve farklı metodlarla çalışır. Haliyle normal aralıkları da farklı olacaktır.

Şimdi sizler için bazı laboratuvarlarda çalışılan normal değerleri paylaşayım :

IUBC Tahlili Normal Değerleri

UIBC: 12-43 umol / L (Erkeklerde), 13-56 umol / L (Kadınlarda)

Çocuklarda  120-300 µg/dL  , Yetişkinlerde  110-325 µg/dL

UIBC normal değerlerinin laboratuvardan laboratuvara ve birime göre değişiklik göstereceğini unutmayın !!!

Bu UIBC değeri teşhis veya tanı konması amacıyla kullanılcaksa mutlaka kapsamlı bir klinik muayene bilgileri ile beraber değerlendirilmelidir. Aksi durumda tek başına bir şey ifade etmeyecektir.

Neden IUBC Testini Yaptırmalıyım?

Genellikle başvurduğunuz sağlık profesyonelleri demir eksikliği veya demir fazlalığı olduğunu düşündüğünde bu testleri sizden isteyecektir.

UIBC degeri testi
UIBC değerine bakmak için kan alınırken genellikle kol bölgesi tercih edilir.

Günlük beslenme öğünleri içerisinde demirden zengin besinlerin olmaması ülkemizde en sık görülen demir eksikliği nedenleri arasındadır.

Demir Eksikliği Olduğunu Nasıl Anlarım?
  • Gün içinde yorgun olmak
  • Zayıf hissetmek
  • Dilde şişlik görülmesi
  • Soğuk hissinde belirgin artış
  • Enfeksiyonların sık tekrarlaması
  • Çocuklarda zihinsel gelişmede yavaşlama

Bunların aksine eklem ağrıları ve göbek bölgesinde ağrı şikayetleri ise demir yüksekliğinin nedenleri arasındadır.

UIBC Testi Nasıl Yapılır?

UIBC testi genellikle hasta bireylerin kol bölgesinden kan almak suretiyle yapılır. Alınan kanlar laboratuvar ortamına gönderilerek özel cihazlarda 30 dk ile 1 saat süren bir takım işlemlere maruz bırakılır.

Daha sonra sonuçlar çıkar ve UIBC değeri hesaplanmış olur. Bu hususta unutulmaması gereken önemli şeylerde bir tanesi ise kullanılan doğum kontrol hapları, alkol, antibiyotik, aspirin gibi ilaçlar bu testin sonuçlarını etkileyebilir. Normalden fazla ya da normalden daha çıkmasına sebebiyet verebilir.

Ayrıca kan alınma işleminin sabah ve aç karnına olması önerilir. Sabahları demir seviyeleri günün ilerleyen saatlerine göre daha fazladır.


Konuyla ilgili merak ettiklerinizi ve eklemek istediklerinizi konunun alt tarafındaki yorum bölümüne yazabilirsiniz. Cevap vermekten mutluluk duyacağım.

Avatar
Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesinde Eğitimimi Sürdürmekteyim. Bana erhanyavuz@mail.com veya instagram üzerinden ulaşabilirsiniz. Lütfen tıbbi sorularınızı olabildiğince konu altlarındaki yorum bölümlerinden sormaya özen gösteriniz.

Haydi Hemen Bir YORUM Yazın

Please enter your comment!
Please enter your name here