Troponin

0
29

Troponin kalp kasında bulunan bir tür proteindir. Kalp kasının kasılma hareketleri için gerekli bir proteinler bütünüdür. Troponin T (TnT) ve troponin I (TnI) gibi çeşitleri bulunur. Bu proteinler çeşitli sebeplerle kalp kası zarar göründüğünde ve kalp hücresi öldüğünde kalp kasından kana geçerler.

Kandaki troponinin ölçülmesi özellikle hastada kalp krizi riski olduğunda gerekli görülür. Kalp krizi sırasında kanda troponin miktarı, kreatin kinaz, miyoglobin ve kreatin kinaz izoenzim artış gösterir. Kalbi besleyen atardamarlarda tıkanma meydana gelir. Bu nedenle kalp kası yeterince beslenemez ve zarar görür. Kalp kası zarar görmeye başladığı andan itibaren troponinler kana karışmaya başlar. Bu değerlere bakılarak kalp krizi riski değerlendirilebilir.

troponin laboratuvar degeri
Troponin testi kalp ile ilgili hastalıklarda sıkça kullanılan bir parametredir.

Çeşitli belirtilerle hastaneye gelen hastalarda kalp krizinden şüpheleniliyorsa çok yaygın olarak troponin değerlerine bakılır. Bu değerler normalin üzerindeyse bir kalp sorunu yaşandığı düşünülür. Kalp krizi geçirmiş ve iyileşmiş hastalarda da bir süre troponin değerleri normalin üzerinde seyreder. 7- 15 gün içinde değerler normale döner.

Troponin T ve troponin I kan tahlili ile ölçülebilir. İki tür de benzer durumlarda yükselir ve düşer. Fakat T türü daha duyarlıdır. Troponin T normal şartlarda 2 ng/ mL’den az, troponin I ise 0,03 ng/ mL’den az görülür. Troponinlerin bu değerlerin üzerinde ya da çok altında olması bir soruna işaret eder.

Troponin Düşüklüğü

Troponin proteinleri kalp kasında bulunur. Kalp kası hasar görmedikçe kana fazla miktarda karışmaz. Bu sebeple sağlıklı bir insanın kanında çok düşük seviyelerde bulunması normaldir. Kandaki troponin tespit edilemeyecek kadar düşük seviyede olabilir. Kan testlerinde düşük troponin seviyesi başka bir problem yoksa bir sorun olarak değerlendirilmez. Hasta göğüs ağrısı gibi bir problemle hastaneye başvurduğunda troponin değerleri hala düşükse kalp krizi riski daha az olarak değerlendirilir.

Son yıllardaki çalışmalar ileri yaştaki insanlarda troponin düşüklüğünün bir kalp sorunundan kaynaklanabileceğini göstermiştir. Fakat bu durum kandaki troponinler değil kalp kasındakiler için geçerlidir. Kalpteki troponin seviyesinde düşüklük kalp yetmezliği ve hayati kalp sorunları ile ilişkili olabilir. Kanda değil de kalp kasındaki troponin seviyelerinin düşük olması ciddi kalp sorunlarına işaret edebilir. Kalp yetmezliği yaşayan birçok hastada troponin seviyelerinin düşük olduğu gözlenmiştir. Çünkü bu proteinler bütünü kalp kasının kasılma hareketinin sağlanmasında önemli bir yer teşkil eder.

Troponin adı verilen proteinlerin kanda belli bir miktarın üzerinde bulunması kalp kasının zarar gördüğüne işaret ederken düşük seviyede olması bir sağlık sorunu değildir. Aksine olması gereken bir durumdur. Fakat troponinlerin kalp kasında eksik olması ciddi sorunlarla birlikte görülebilir.

Troponin Yüksekliği

Kalp kasında önemli bir işlevi olan troponinler kas hasar gördüğünde kana salınırlar. Böylece kalp kasında bir sorunun varsa bu değerlere bakılarak anlaşılabilir. Kanda bu proteinlerin değerleri özellikle kalp krizi durumunda yükselir.

Hasta doktora göğüs ağrısı, göğüste sıkışma ve rahatsızlık, nefes darlığı, yorgun hissetme, kol ve çene gibi bölgelerde ağrı, baş dönmesi, birden bire terleme gibi sorunlarla başvurur. Buna benzer belirtiler olduğunda kalp krizi ihtimalini değerlendirmek için kandaki troponin miktarına bakılır. 0,07- 0,49 ng/ mL arasındaki değerler kalpteki bir soruna işaret edebilir. 0,5’ten daha yüksek değerler ise kalp krizi, damar tıkanıklığı ve doku ölümü gibi hayati sorunları gösterebilir. Troponin seviyesi kalp krizi ihtimalini barındırıyorsa kandaki CPK izoenzimleri ve miyoglobin değerlerine de bakılabilir.

troponin cesitleri
Troponin kalp krizi gibi hastalıkların tanınmasına oldukça yardımcıdır.

Troponin proteinlerinin kanda yükselmesi her zaman kalp ile ilgili bir problemin varlığına işaret eder. Kalp krizi geçiren hastaların kandaki troponin değerleri 6 saatte yükselir. 12 saat sonra da ciddi seviyelere ulaşır. Kalp krizi atlatıldıktan sonra 7-15 gün süreyle troponin seviyeleri yüksek kalır. Daha sonra zamanla normal değerlere döner.

Kalp kasının zarar görmesine ve bu proteinlerin kanda artmasına neden olabilecek birçok problem vardır. Bunların başında kalp sorunları gelir. Kalp yetmezliği, açık kalp ameliyatı, kalpte stent gibi tedaviler, nabzın artması, kalp kasını saran enfeksiyonlar, kalp kası zayıflığı gibi durumlar buna örnek olarak verilebilir. Diğer yandan sürekli devam eden böbrek hastalıkları, çok uzun ve yorucu egzersizler, pıhtı atması ve bazı akciğer sorunları da kalp kasını kötü etkileyebilir.

Troponin Testi Neden Yapılır?

Troponin testi genellikle hastada kalp krizi şüphesi bulunuyorsa gerçekleştirilir. Fakat herhangi bir sorunda kalp hasarını anlayabilmek için de istenebilir. Kalp kası hasarı sırasında troponinler gibi kreatin kinaz, miyoglobin ve kreatin kinaz izoenzimler de kanda artış gösterebilir. Bu sebeple doktor troponin testinin yanında bu ölçümlerden de faydalanabilir.

Çoğu zaman hastanın şikâyetleri kalp ile ilgili bir sorunu ya da daha çok kalp krizini andırıyorsa troponin testine başvurulur. Geçmeyen göğüs ağrısı, kol, boyun, sırt ve çene gibi bölgelerde ağrı, yorgunluk, nefes darlığı, terleme, mide bulantısı gibi şikâyetlerle hastalar doktora başvurur. Kalp krizi şüphesi uyandıran böyle tablolarda testin yapılmasına gerek duyulur.

Troponin Tahlili Nasıl Yapılır?

Troponin testi kalbin durumunu, hasar görüp görmediğini anlamak için yapılan bir testtir. Hastadan alınan örnek kanın incelenmesi ile gerçekleştirilir. Örnek kan bir enjektör ile toplardamardan alınır. Genellikle koldaki damarlar seçilir. Burası uygun değilse başka bir bölgeden gerçekleştirilebilir. Test öncesinde hastanın herhangi bir hazırlık yapmasına gerek yoktur. Fakat doktora kullanılan ilaçlar ve vitamin destekleri hakkında bilgi vermek faydalı olur. Troponin testi kalp krizi şüphesi duyulan hasta için 4-6 saat aralıklarla tekrarlanır. Çünkü troponinler kana kalp hasarı arttıkça karışmaya devam eder. Çok erken süreçte belirgin bir artış görülemeyebilir. Bu yüzden tekrarlanarak değerlerin kontrol edilmesi gerekir. Bu teste ek olarak başka testler de yapılabilir.

Kaç Çeşit Troponin Vardır?

Kalp kasında bulunan troponin adındaki proteinler üç çeşittir. Bunlar troponin C (TnC), troponin T (TnT), troponin I (TnI) şeklinde sıralanabilir. Kalp kası çizgili kas yapılarından biridir. Bu alanın temelini bahsedilen protein kompleksi oluşturur. Kalp kasının kasılmasını sağlamada etkin rol oynadıkları için önemli bir işleve sahiptirler. Troponin C türü kalsiyumu bağlayarak kasılmayı başlatır ve troponin I hareket eder. Bu sayede kas lifini çeken iki protein etkileşime girer. Troponin T ise bu birlikte çalışan proteinleri kas lif yapısına tutturur. Böylece kalp kasılması gerçekleşir. Bu proteinler iskelette de bulunur. Fakat Troponin I ve troponin T’nin formları iki yerde farklılık gösterir. Troponin C’nin ise aynı olduğu söylenebilir.

Kalp kası hasar gördüğünde troponin T ve troponin I kan dolaşımına katılır. Bunların kandaki değerlerinin ölçülmesi ile kalbin hasar görüp görmediği anlaşılabilir. Normal şartlar altında bu protein grubunun kandaki miktarı saptanamayacak kadar azdır. Hasarın şiddeti arttıkça proteinlerin yoğunluğu da artar. Diğer yandan troponin T’nin böbrek yetmezliği sonucu da yükseldiği bilinmektedir. Diğer türler daha çok kalp ile ilişkilidir.

Merak ettiklerinizi ve eklemek istediklerinizi konu altındaki yorum bölümüne yazabilirsiniz. Cevap vermekten mutluluk duyacağım.

Anonim Yazar, misafir kullanıcılar tarafından sitemiz için hazırlanan makalelerin yayınlandığı kullanıcı hesabıdır. Konu ile ilgili aklınıza takılanlar ve merak edilenleri yorum bölümüne yazarak Doktordan Haberler ekibinin cevaplamasını bekleyebilirsiniz.

Haydi Hemen Bir YORUM Yazın

Please enter your comment!
Please enter your name here