Oryante Nedir? Tıpta Oryante Değil Ne Demek?

Bu yazı tıbbi açıdan Doktor Erhan Yavuz tarafından kontrol edilmiştir.

Oryante Nedir?

Oryante, tıpta yer, zaman ve kişi olmak üzere üç boyutlu farkındalığının bozulup bozulmadığını ifade eden terimdir. Eğer bir hastaya “bu hasta oryante” demek istiyorsak 3 soru sormalıyız. İşte sorular:

  1. “Şu anda hangi yıldasınız” ya da daha yaşlı hastalar için “hangi mevsimdeyiz” gibi…
  2. “Şu anda neredesiniz” ya da “bulunduğunuz yer kaçıncı kat” gibi…
  3. Yanındaki kişiyi tanıyıp tanımadığını sorulabilir en basitinden.

Eğer bu soruların hepsine mantıklı cevaplar veriyorsa o hasta oryantedir. Zaten doktor dizilerinde ya da hastane ortamlarında sıkça duymuşsunuzdur “hasta oryante ve koopere” diye. İlk muayenesi yapılacak bir hasta için kooperasyon ve oryantasyon çok önemlidir. Oryantasyonu bozuk olan hastalar için oryante değil ya da dezoryantasyonu var şeklinde ifadeler kullanabiliriz. Örneğin bazı olumsuz koşullara bağlı olarak deliryum geliştiğinde kişilerin oryantasyonu bozulabilir.

oryante nedir
Hasta oryante diyebilmek için üç temek kritere bakılır. Bunlar zaman, kişi ve yer kavramlarıdır.

Oryante kelimesinin kökenine indiğimizde ise Fransızca karşımıza çıkmaktadır. Kelime anlamı olarak uyum veya yönelim demektir. Oryantasyon bozukluğu ise uyum ya da yönelim bozukluğu anlamına gelir haliyle. Oryante olmayan bir birey bariz olarak saatin kaç olduğunu, hangi ayda veya yılda olduğunu bilemez. Daha önce başıma gelen olaylardan anlatayım. Örneğin 80 yaşında bir hasta sağlık ocağına gelmişti ve iyi görünmüyordu. Hangi yılda olduğumuzu sordum bilemedi. Hangi mevsimdeyiz dedim ve onu bildi. Ardından şu anda hangi binadasın ve kaçıncı kattasın diye sordum. Binayı ve katı bilemedi. Yani demek istediğim bu tipte bir hasta geldiği zaman ya da primer bakı yapılırken oryante olmayan hastalar kendini çok net bir şekilde belli eder.

Temel olarak bir hastaya oryante diyebilmek için hangi kriterlere bakıldığını anladığınızı düşünüyorum. Bu konuyla ilgili olarak merak ettiklerinizi ve eklemek istediklerinizi alt taraftaki yorum bölümüne yazabilirsiniz. Cevap vermekten mutluluk duyacağım.

(Bu yazı ilk defa 23 Ağustos 2016 tarihinde yazılmıştır. Ardından 4 Aralık 2020 tarihinde güncellenmiştir.)

Alttaki yorum bölümünü kullanarak doktorlara soru sormak için sorunuzu olabildiğince detaylı bir biçimde yazınız. Doktorlarımız en geç 6 saat içerisinde cevap vermektedirler. Yorum yapmaktan çekinmeyin 🙂

Yazar: Dr. Erhan Yavuz

Ben Kimim?
2016 yılında Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde eğitim hayatımı tamamladım. İlk görev yerim olan Erzurum’un Narman ilçesinde Narman İlçe Devlet Hastanesi’ne atandığımda zorlu günler benim için başladı. Acil serviste doktor olarak çalışmak, canlara dokunmak güzeldi ancak kendimi tekrarlamaya başladığım hissi beni rahatsız ediyordu. Başarılı işler yapmanın ötesinde daha fazla kişiye ulaşmak ve kitlelere seslenmek gerektiğini düşünmüştüm hep. İşte tam da bu düşünceli zamanlarda atıldı temelleri Doktordan Haberler’in. Ben farklı farklı devlet hastanelerinde, sağlık kurumlarında gezerken bloğum dediğim bu siteden her geçen gün daha fazla kişiye hitap etmeye başladım. 2020’yi bitirdiğimiz bu günlerde artık her gün binlere ve onbinlere ulaşmanın mutluluğu içerisindeyim. Bıkmadan usanmadan ziyaretçilerimin sorduğu sorulara doktor kimliğimle cevap vermeye devam edeceğim. Yüzbinlere, milyonlara ulaşmak dileğiyle 🙂
Eğitimim:
Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi (2010 – 2016)
Çalıştığım Kurumlar:
Narman İlçe Devlet Hastanesi
Şenkaya İlçe Devlet Hastanesi
Tekman İlçe Devlet Hastanesi
Akşar Aile Sağlığı Merkezi
Karayazı Aile Sağlığı Merkezi
Bana Nasıl Ulaşabilirsiniz?
Bana sağlık sorularınız için erhan.yavuz@saglik.gov.tr mail adresinden, teknik konular için 05530742801 telefon numarasından ulaşabilirsiniz. Tıbbi sorularınızı yalnızca yorum bölümlerine yazmanız halinde cevaplıyorum
Muayenehane Bilgileri:
Türkiye’nin herhangi bir bölgesinde muayenehanem yoktur. Muayene kabul etmemekteyim. Sadece internet üzerinden herhangi bir ücret talep etmeksizin siz değerli hastalarımın sorularına cevaplar veriyorum.
Adresim:
Yeni Mahallesi, Çakmak Sokak, Karayazı Aile Sağlığı Merkezi, PK:25830 Karayazı/ERZURUM

Yorum yapın