Hematoloji Hangi Hastalıklara Bakar?

0
3116

Hematoloji, kan ve lenf dokusu hastalıklarının teşhis ve tedavisi ile ilgilenen dahiliye (iç hastalıkları) alt branşlarından bir tanesidir. Çoğu zaman sağlık ocaklarında, acil servislerde veya genel dahiliye polikliniklerinde hekimlerin önerisi üzerine hastalar hematoloji uzmanına yönlendirilirler. Hematoloji uzmanına yönlendirilmiş olmak çoğu zaman kan değerlerinden bazılarının sorunu olduğunu gösterir. Halk arasında hematoloji hangi hastalıklara bakar, hematoloji neye bakar, hematoloji bölümü hangi hastalıklarla ilgilenir gibi sıkça araştırılan sorulara cevap niteliğinde olan bu yazımızı sizlerle buluşturuyoruz. Aklınıza takılan her türlü soruyu yorum bölümünden detaylıca yazınız. Cevap vereceğim.

Hematoloji Bölümü Neye Bakar?

Hematoloji, gerek normal ve gerekse herhangi bir hastalık taşımakta olan her türden kan yapısının incelenmesi amacı ile ortaya çıkmış olan bir tıp bilim dalıdır.
hematoloji neye bakar
Hematoloji kan dokusunu ilgilendiren tüm hastalıklara bakar.

Hematoloji, genel anlamda kan hücreleri ile ilgili olarak çalıştığı gibi; kan üretmekte olan organlar ile de ilişki içeren çok sayıdaki tıp bilim dalının ortak çalışma sahası anlamına da gelmektedir. Örneğin, söz konusu alan içinde; çocuk ve erişkin hematologları, pediatri uzmanları, iç hastalıkları uzmanları, immünologlar, biyokimyacılar, pataloglar, fizyologlar, laboratuvar uzmanları, taksonomlar ve hatta antropologlar dahi yer almaktadır.

Türkiye’de, iç hastalıkları uzmanlığı ile pediatri uzmanlığının alınmasını takiben; yaklaşık olarak üç yıl kadar sürmekte olan ikinci bir tıp uzmanlığı eğitimi neticesinde, Hematoloji uzmanlığı da alınabilmektedir. Genel manada, bu uzmanlık türüne; ikinci dal ya da yan dal uzmanlığı da denmektedir.

Hematoloji Hangi Hastalıklara Bakar?

Hematolojinin baktığı hastalıklar aşağıda liste şeklinde verilmiştir. Bu liste ile ilgili olduğunu düşündüğünüz her şeyi yorum bölümünden sorabilirsiniz.

Hematolojinin Baktığı Hastalıklar
  • Kansızlık (Anemi)
  • Aplastik anemi, paroksismal noktürnal hemoglobinüri
  • Miyelodisplastik sendrom
  • Kan kanserleri – lösemiler (Akut miyeloid lösemi, akut lenfoblastik lösemi)
  • Kronik lösemiler (kronik miyeloid lösemi, kronik lenfositik lösemi)
  • Kemik iliği kanseri (multiple myelom)
  • Lenf düğümü (lenf gangliyonu) büyümeleri
  • Lenf kanserleri (lenfomalar); Hodgkin lenfoması, Hodgkin dışı lenfomalar (non – hodgkin lenfomalar)
  • Akyuvarların (lökositlerin) sayıca artması ya da azalması
  • Trombosit hastalıkları, Trombositlerin (kan pulcukları) sayıca artması ya da azalması
  • Trombotik trombositopenik purpura, atipik hemolitik üremik sendrom, İTP
  • Kanamaya eğilim, vücutta kendiliğinden olan morarmalar, hemofililer
  • Pıhtı gelişimi (tromboza eğilim). Derin ven trombozu
  • Kemik iliği (kök hücre) nakli
  • Kan transfüzyonu ve yan etkileri
  • Aferez plazmaferez işlemleri

Hematoloji ayrıca aşağıdaki durumlarla da yakından ilgilenen bir bilim dalıdır:

Hematolojinin İlgilendiği Diğer Durumlar
  • Kan yapısının, bileşenleri ve kökenleri ile tümünün gelişimlerinin incelenmesi.
  • Kan bileşenlerinin meydana geldiği yapılar.
  • Kan bileşenlerinin asli görevleri.
  • Kan bileşenlerini düzenlenmekte olan seviyeleri ve bunların tespiti.
  • Kan bileşenlerini klasik varyasyonları.
  • Hastalıklara dayalı olarak deformasyon geçirmiş olan kan bileşenlerinin, sayısal ve görevsel açılardan yaşadıkları bozulmalar:
  • Tüm tiplere dâhil olan anemi rahatsızlıkları.
  • Hemofili ve Trombositopeni (Trombosit yetersizliği) gibi nedenlere dayanan kanama durumları.
  • Hemoglobin bozukluğu neticesinde ortaya çıkmakta olan hastalıklar.
  • Lösemi ve diğer çeşitli lenfoma rahatsızlıkları.
  • Hemostatik (Pıhtılama) sisteminin anlaşılmasına dair çalışmalar.
  • Kan transfüzyonu ve immünohematoloji.
  • Hemaferez teknolojisin ile uygulanmakta olduğu alan türleri.
  • Kök hücre çalışma faaliyetleri sahası.
  • Kemik iliği nakli.

Hangi Şikayetler ile Hematolojiye Gidilir?

Hastalar hematoloji bölümüne çoğu zaman doğrudan gitmezler. Genellikle dahiliye başta olmak üzere diğer bölümlerden ve aile hekimliklerinden yönlendirilirler. Bu yönlendirmelerin dışında bireyler hematoloji bölümüne aşağıdaki şikayetler ile başvurabilirler ancak gereksiz zaman ve iş gücü kaybının önüne geçmek için en doğru seçim aile hekimliklerine gidip muayene olmaktır. Aile hekimi uygun gördüğü durumlarda gerekli yönlendirmeleri yapacaktır.

hematoloji bolumu neye bakar
Hematoloji bölümü gerekli durumlarda diğer tıp branşları ile ortak çalışmalar yürütmekte ve tedavi planlamalarının bir parçası olmaktadır.

Sıklıkla hematolojiyi ilgilendiren şikayetler şunlardır:

Hematolojinin İlgilendiği Şikayetler
  • Genel halsizlik ve yorgunluk hali
  • Ellerde, ayaklarda ve vücudun diğer bazı bölümlerinde yanma
  • Sürekli uyuma isteği ve uykusuzluk hali
  • Yüzde ve vücudun diğer bölümlerinde kızarma
  • Nefeste daralma ve kalp çarpıntılarının hissedilmesi
  • Ağızda yaralar çıkması
  • Tırnaklarda kırılmalar ve izlerin ortaya çıkması
  • Diş etlerinde şişme ve kanamaların görülmesi
  • Ciltte kolayca ortaya çıkabilen morarmalar
  • Bacak bölgesinde yer alan damarlarda aşırı derecede belirginleşme
  • Karaciğer ve dalak gibi organlarda büyümeler
  • Egzersize bağlı olmaksızın çabuk yorulma durumu ve nabız artışı

Merak ettiklerinizi ve eklemek istediklerinizi konu altındaki yorum bölümüne yazabilirsiniz. Cevap vermekten mutluluk duyacağım.

Avatar
Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde eğitimimi tamamladım. Şimdi Erzurum Karayazı ilçesinde aile hekimi olarak görev almaktayım. Bana erhan.yavuz@saglik.gov.tr veya instagram üzerinden ulaşabilirsiniz. Lütfen tıbbi sorularınızı olabildiğince konu altlarındaki yorum bölümlerinden sormaya özen gösteriniz.

Haydi Hemen Bir YORUM Yazın

Please enter your comment!
Please enter your name here