Hiperkalemi Nedir?
Hiperkalemi, potasyum kan değerlerinin beklediğimiz normal değerlerin üzeri çıkması veya potasyum yüksekliği durumuna verilen isimdir. Diğer adı hiperpotasemi dir. Hiperkalemi ve hiperpotasemi aynı anlamda kullanılan tıbbi terimlerdir.
Normalde kanda beklenilen potasyum değeri 3.7 ile 5.2 mEq/L aralığındadır. Bu değer genelde erişkinler için geçerlidir. Çocuklarda ise 3.4 – 4.7 mEq/L aralığındadır. 3.5 mEq/L altına inen veya 6 mEq/L üstüne çıkan potasyum değerleri görüldüğünde derhal hekiminiz tarafından tedavi edilmeniz gerekmektedir.
Vücudumuzda potasyumun kas dokusunun işlevini yerine getirmesi, elektriksel ve kimyasal fonksiyonların devamlılığı gibi görevleri vardır.
Hiperkalemi Belirtileri
Hiperkalemi klinik belirtileri ve bulguları potasyum değerine bağlı olarak farklı şiddetlerde ortaya çıkabilir. Sık görülen semptomlar şu şekilde sıralanacaktır:
- Kas güçsüzlükleri
- Kalp atışı düzeninde bozulmalar
- Yavaş ve zayıflamış nabız
- Halsizlik, yorgunluk
- Mide bulantısı ve kusma
- Karıncalanma ve uyuşma hissi
- Nefes düzeninde bozulmalar
Diğer bir hiperpotasemi bulgusu ise kabızlık tır.
Hiperkalemi Nedenleri
Potasyum değerinin yüksek olmasının birkaç temel nedeni bulunmaktadır. Bu hiperpotasemi sebepleri şunlardır:
- Kana potasyum salınımı yapan hücrelerde bir bozukluk olması
- Vücuda alınan potasyum miktarında artma
- Aldesteron eksikliği
- Bazı ilaç ve hormon destek tedavileri
Kısaca hiperpotasemi nedenleri şöyledir:
- Tükettiğimiz besinlerle vücuda fazlaca potasyum alınması
- Diyabetes mellitus hastalığının birinci tipi
- Nadiren bazı tümörlerde hiperpotasemi yapabilir.
Ayrıca hiperkalemi asidoz yapan durumlarda da görülebilir.
Hiperkalemi Yapan İlaçlar
Hiperpotasemi yapan ilaçlar ace inhibitörleri, beta blokerler, non steroid anti inflamatuvar ilaçlar ve potasyum tutucu diüretiklerdir.
Hiperpotasemi Nasıl Tespit Edilir?
Genellikle rutin kan tahlillerinde tespit edilmektedir. Ayrıca hiperkalemi ekg bulguları ile de tespit edilebilmektedir. Potasyum yükselmesi EKG çıktısında bir takım desen değişikliklerine neden olur. Hiperpotasemi ve ekg değişikliklerini aşağıdaki resimde görebilirsiniz.

Hiperkalemi Tedavisi
Potasyum düzeyleri istemediğimiz bir şekilde yükselirse yani 6 mEq/L üstüne çıkarsa emniyet aralığı dışına çıktığı için müdahale etmemiz gerekir. Müdahale ederken potasyum düzeyine ve hastanın durumuna göre şu tedavi biçimlerini kullanırız:
- Diüretik ilaçlar
- Diyaliz
- İntra venöz insülin ve glukoz
- Katyon değişimi yapan bazı ilaçlar
Hiperkalemi kalbe etkisi yüksek olan bir patolojik durumdur. Özellikle kalp krizi, kardiyak arrest gibi kalp ritminde meydana gelebilecek bozuklukların önüne geçilmesi gerekir. Bu hastalarda kalp ritminin takibi için yakın izlem gereklidir.
Merak ettiklerinizi ve eklemek istediklerinizi konu altındaki yorum bölümüne yazabilirsiniz. Cevap vermekten mutluluk duyacağım.
Hiperkalemi tedavisinde insülinin kullanıldığını biliyoruz.Peki hangi durumlarda bu tedavi yöntemi seçiliyor?