Sarkopeni Nedir? Nasıl Tedavi Edilir?

Tıbbi Kontrol : Bu yazı tıbbi açıdan Dr. Erhan Yavuz tarafından kontrol edilmiştir.

Sarkopeni Nedir?

Sarkopeni, bireylerin yaşlanma sürecinde iskelet kaslarında ortaya çıkan fonksiyon, güç ve kütle kaybını ifade eden bir tıbbi terimdir. 30 yaşından 80 yaşına kadar olan periyotta geçmiş dönemlere oranla yüzde 30 civarında kas kütlesi kayıpları olmaktadır. Bu kayba bireylerin hareketsiz hayat biçimleri ve osteoporoz gibi bir takım hastalıklar katkı sağlayabilmektedir. Yaşlılarda kas kaybı olarak ta bilinen bu hastalık genellikle fiziksel olarak aktif olmayan ve hasta kişilerde ortaya çıkma eğilimindedir. Dilerseniz sarkopeni ile ilgili hazırladığımız videoyu hemen izleyebilirsiniz:

Kaşeksinin temel bileşenlerinden bir tanesidir. 60 yaş üstü bireylerin yüzde 30 unu etkilerken 80 yaş üstü bireylerin yaklaşık olarak yüzde 50 sini etkilemektedir. 70 yaşından sonraki her 10 yılda kas kaybı yüzde 15 oranında artar.

Sarkopeni Nedenleri Nelerdir?

Sarkopeni sebepleri arasında ilk sırada kaçınılmaz bir durum olan yaşlılık süreci bulunmaktadır. Yaşa bağlı olarak azalan kas kütlesi ve fonksiyonu bireyleri bu durum ile burun buruna getiren en önemli sebeptir. Diğer önemli bir neden ise azalmış fiziksel aktivite ile seyreden hayat biçimidir. Spordan ve egzersizden uzak geçirilmiş bir hayat yağlanma artışı ile de kendini gösterecektir.

sarkopeni belirtileri
80 yaş üstü bireylerin her 2’sinden 1’i sarkopeniktir.

Testesteron kas kütlesinin varlığının sürdürülmesinde oldukça önemli bir hormondur. Zamanla veya patolojik bir durumdan ötürü azalan testesteron hormonu düzeyleri sarkopenik bireylerde dikkat edilmesi gereken parametreler arasındadır. Büyüme hormonu ve bazı kas gelişiminde etkili hormonların düzeyleri de önemlidir. Diğer dikkat edilmesi gereken faktörleri ise liste halinde sıralayalım:

  • Beslenme yetersizlikleri
  • Vitamin eksiklikleri
  • Romatoid artrit gibi kronik enflamatuvar hastalıklar
  • Büyüme faktörlerinde eksiklik
  • Doğum ağırlığının düşük olması
  • Nöromusküler gelişim yetersizlikleri

Sarkopeni Belirtileri

Kas boyutlarında ve hacminde azalma, fonksiyon kaybı ile giden bu hastalığın sık olarak görülen belirtilerini ve bulgularını aşağıda liste halinde vereceğiz.

  • Kasta zayıflık ve kas gücünde azalma
  • Kötü kas dengesi nedeniyle ortaya çıkan kronik yaralanmalar
  • Merdiven çıkarken zorlanma
  • Yürüme hızının zamanla azalması
  • Testesteron ve büyüme hormonu konsantrasyonlarında düşüklük
  • 50 nmol/litre nin altında düşen D vitamini düzeyleri
  • Yara iyileşmesinde bozulma
  • Düşük insülin direnci

Sarkopeni Tanısı

Düşük kas kütlesi, azalmış yürüme hızı ve düşük kas gücü olması durumunda yaş faktörüne de dikkat edilerek sarkopeniden şüphelenilir. Tanıya gidebilmek için aşağıdaki testler yapılabilir:

  • DXA adını verdiğimiz Dual Enerji X-ışını Absorpsiyometri
  • Yürüyüş hızının ölçülmesi
  • Kavrama gücünün ölçülmesi

Sarkopeni Komplikasyonları Nelerdir?

Sarkopenik bireylerde sakatlanma riski diğer bireylere oranla 3 4 kat daha fazladır. Yeterli beslenmeyen bireyler sarkopenik tablonun ilerlemesine sebep olacaklardır.

sarkopeni nedenleri
Sürekli oturmak ve hareketsiz bir yaşam biçimi bireyleri kaçınılmaz bir şekilde sarkopeniye sürükler.

Ayrıca sarkopenik bireyler hastalıklar ve enfeksiyonlara diğer bireylere oranla daha yatkındırlar.

Sarkopeni Tedavisi

Sarkopeninin en temel tedavisi düzenli olarak yapılan egzersizdir. Düzenli olarak uzun yıllar yapılan egzersizler bu sürecin başlangıcını geciktirmektedir.

sarkopeni tedavisi
Düzenli olarak yapılan sporlar kemik ve kas kütlesini ve gücünü korur.

Temel olarak sarkopeni tedavisi için şunlar yapılmalıdır:

  • Günlük alınan protein miktarlarında artış sağlanmalıdır.
  • Bu bireylere D vitamini takviyeleri yapılmalıdır.
  • Gerekli durumlarda hormon replasman tedavileri uygulanabilir.

Sarkopeni Nasıl Önlenir?

Sarkopeniden korunmak için şunlara dikkat etmelisiniz:

  • Mutlaka düzenli egsersiz yapın.
  • Yüksek protein içeren besinler ve meyve sebzeden zengin bir diyet uygulayın.
  • Protein sentezini artırmak amacıyla lösin destekleri alınabilir.

Merak ettiklerinizi ve eklemek istediklerinizi konu altındaki yorum bölümüne yazabilirsiniz. Cevap vermekten mutluluk duyacağım.

Photo of author

Dr. Erhan Yavuz

Ben Kimim? 2016 yılında Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde eğitim hayatımı tamamladım. İlk görev yerim olan Erzurum'un Narman ilçesinde Narman İlçe Devlet Hastanesi'ne atandığımda zorlu günler benim için başladı. Acil serviste doktor olarak çalışmak, canlara dokunmak güzeldi ancak kendimi tekrarlamaya başladığım hissi beni rahatsız ediyordu. Başarılı işler yapmanın ötesinde daha fazla kişiye ulaşmak ve kitlelere seslenmek gerektiğini düşünmüştüm hep. İşte tam da bu düşünceli zamanlarda atıldı temelleri Doktordan Haberler'in. Ben farklı farklı devlet hastanelerinde, sağlık kurumlarında gezerken bloğum dediğim bu siteden her geçen gün daha fazla kişiye hitap etmeye başladım. 2020'yi bitirdiğimiz bu günlerde artık her gün binlere ve onbinlere ulaşmanın mutluluğu içerisindeyim. Bıkmadan usanmadan ziyaretçilerimin sorduğu sorulara doktor kimliğimle cevap vermeye devam edeceğim. Yüzbinlere, milyonlara ulaşmak dileğiyle :) Eğitimim: Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi (2010 - 2016) Çalıştığım Kurumlar: Narman İlçe Devlet Hastanesi Şenkaya İlçe Devlet Hastanesi Tekman İlçe Devlet Hastanesi Akşar Aile Sağlığı Merkezi Karayazı Aile Sağlığı Merkezi Bana Nasıl Ulaşabilirsiniz? Bana sağlık sorularınız için erhan.yavuz@saglik.gov.tr mail adresinden, teknik konular için 05530742801 telefon numarasından ulaşabilirsiniz. Tıbbi sorularınızı yalnızca yorum bölümlerine yazmanız halinde cevaplıyorum Muayenehane Bilgileri: Türkiye'nin herhangi bir bölgesinde muayenehanem yoktur. Muayene kabul etmemekteyim. Sadece internet üzerinden herhangi bir ücret talep etmeksizin siz değerli hastalarımın sorularına cevaplar veriyorum. Adresim: Yeni Mahallesi, Çakmak Sokak, Karayazı Aile Sağlığı Merkezi, PK:25830 Karayazı/ERZURUM

Kategoriler FTR

Yorum yapın